Gjenocidi grek ndaj çamëve

Nga Ayhan Demir

(e përditshmja turke “Yeni Akit”)

 

Shumë njerëz nuk e njohin Çamërinë, madje e dëgjojnë për herë të parë këtë emër.

Alija Izetbegoviç thotë: Përkujtimi është matësi themelor ndarës mes popujve të civilizuar dhe atyre të prapambetur.

Le të qëndrojmë të civilizuar dhe të kujtojmë Çamërinë.

Çamëri quhet rajoni që lidh jugun e Shqipërisë me veriun dhe perëndimin e Greqisë. Qindra mijëra shqiptarë çamë që jetuan në këtë rajon kanë mbetur preh dhe janë kurbanë të persekutimit, syrgjynosjes, përdhunimit, gjenocidit dhe politikave asimiluese.

Ndryshimi i përbërjes së popullsisë në këtë rajon gjatë njëqind vjeçarit të fundit është treguesi më i qartë i kësaj gjëje. Sipas numërimit të popullsisë të vitit 1908 nga Shteti Osman, numri i popullsisë çame në këtë rajon ishte rreth 73 mijë, ndërsa 92 për qind e popullsisë ishte shqiptare.  Pjesa tjetër ishte popullsi greke, vllahe dhe rome. Gjatë dy luftrave botërore kjo përqindje u ul deri në 84 për qind (marrë nga libri (‘Çamerya Soykirimi, Berna Türkdogan Uysal’faqa 74)

Grekët ndërmorën disa plane për ndryshimin e demografisë së rajonit dhe asimilimin e shqiptarëve atje, madje ende vazhdojnë me plane të ngjashme. Në rajonet me shumicë shqiptare ata dërguan grekë, vllahë dhe romë. Ndryshuan emërimet e vendeve nga ato në gjuhën shqipe, në gjuhën greke. Nuk u mjaftuan me kaq, sekuestruan pronat e shqiptarëve, mbyllën xhamitë, madje dhe kjo nuk mjaftoi dhe nisën arrestimet sipas dëshirës dhe dëbimi i shqiptarëve.

Shqiptarët të mbytur nga presionet dhe shtypjet në kuadër të një marrëveshjeje mes Greqisë dhe Turqisë emigruan drejt Turqisë në vitin 1923. Sot në rajone të ndryshme të Anadollit dhe veçanërisht në zona, si Egjeu, Stambolli dhe Antalja ka me mijëra të ardhur nga Çamëria. 

Nga ana tjetër, ata shqiptarë që preferuan të qëndrojnë në Çamëri, u bënë preh e politikave shtypëse dhe zullumit grek. Policia greke shkoi deri atje sa bëri dëshmor liderin e atëhershëm të çamëve, në vitin 1941, Davut Hoxha.

Para Luftës së Dytë Botërore dhe pushtimit Italian në ushtrinë greke u morën dhe shqiptarë, por ato nuk u dërguan në frontin e luftës. Shqiptarët e marrë në ushtri u përdorën si hamallë në batalionet e ushtrisë greke. Ndërsa gjatë pushtimit italian, shqiptarët mbi moshën 14 vjeç u mblodhën dhe u dërguan në kampet e përqendrimit në ishujt, Lesbos, Kios dhe Corinth.

Grekët nuk i lanë të qetë as shqiptarët ortodoksë. Ata i quajtën shqiptarët ortodoksë si ‘pjesëtarë të dorës së dytë të kulturës greke’ dhe në këtë kuadër punuan për asimilimin e tyre.  Në këtë kontekst patën edhe sukses.

Megjithatë krahas të gjithave, grekët nisën edhe një plan të përgjakshëm ndaj shqiptarëve të cilët nuk deshën të ndaheshin nga Çamëria.

Gjeneral Napoleon Zervas i cili ishte pjesë e Unionit të Demokratëve Kombëtarë Grekë, parti kjo e cila ishte anti-komuniste dhe që fillimisht ishin konservatorë dhe më pas ishin në vijën e mbretërisë, ishte kryesuesi i një fushate të madhe gjenocidi.

Që nga data 27 Qershor deri më mars të 1945-ës, në Filat, u vranë 1.286, në rajonin Gumenicë 192, Margelliç dhe Parga 626 persona u vranë barbarisht. Ndërsa në Paramiti vetëm në një dite janë vrarë mbi 600 persona.

Rreth 5.800 shtëpi dhe xhami në 68 fshatra u shembën. Ndërsa janë vrarë 3.242 civilë, nga të cilët 214 gra dhe 96 fëmijë. 745 gra janë përdhunuar, 76 gra janë marrë peng, ndërsa 32 nga fëmijët e vrarë kanë qenë nën moshën 3 vjeç. (Marrë nga libri Balkanlar El Kitabi Cilt II, Murat Hatipgolu – Libri i Xhepit për Ballkanin, Vëllimi II, Murat Hatipoglu, faqa 453)

Zullumin dhe padrejtësitë e grekëve mund të shpjegohen më së miri me këtë fjalë të urtë shqiptare: “Ai që shtrëngon duart me grekun le të numërojë gishtat”.

Organizata e Kombeve dhe Popujve të Papërfaqësuar më 20-26 janar 1995, në mbledhjen e katërt të Këshillit të Përgjithshëm mori vendimin për lejimin e kthimit pas të popullit shqiptar Çam, ridhënia e shtetësisë, kthimi i pronave dhe njohja e të drejtave të tyre që njihen nga ligjet ndërkombëtare, si dhe vendosi që Greqia duhet të pranojë genocidin çam dhe të hedhë hapa për të zgjidhjen e problemit të të drejtave të tyre.

Nga ana tjetër Greqia nuk pranon asnjë vendin ndërkombëtar të marrë për këtë çështje, si dhe nuk kthen pronat e tyre të cilat mendohet se kanë një vlerë rreth 2.5 miliardë dollarë. Ndërkohë armiqësia ndaj shqiptarëve dhe në veçanti atyre çamë në shoqërinë greke ende është prezente.

Sot rreth 400 mijë shqiptarë në Greqi jetojnë në kushte shumë të vështira. Presioni dhe shantazhi i bën ata që të përdorin emra grekë dhe të paraqesin veten e tyre ortodoksë.

Një fjalë e urtë greke thotë: “E drejta hahet, por nuk mund të kapërdhihet”.

Liga Demokratike e Çamërisë e ngritur në SHBA, thotë se në Greqi ka ende 100 mijë shqiptarë çamë. Shoqata Politike Patriotike Çamëria me qendër në Tiranë, në një deklaratë të vitit 1993 thotë se në Greqi ka 250-300 mijë shqiptarë.

Ndërsa sipas Komisionit Ndërkombëtarë të Hetimeve pranë Organizatës së Kombeve të Bashkuara thotë se 35 mijë shqiptarë nuk mund të kthehen në Greqi. Mendohet se në Shqipëri jetojnë 250 mijë, ndërsa në Turqi 400 mijë shqiptarë çamë. (Marrë nga libri Problemi i Çamërisë, Shefqet Balla, faqa 118)

Parlamenti i Shqipërisë vendosi në 30 qershorë 1994 27 qershorin si ‘Dita e Përkujtimit të Genocidit Çam’Çdo vit në këtë datë mijëra shqiptarë organizojnë marshime drejt kufirit grek, me qëllim që të tregojnë se e kanë ende të freskët shpresën për kthimin në vendin e tyre.

Shqiptarët Çamë kërkojnë atdhe dhe jo gjak, shtetësi dhe jo racizëm, drejtësi dhe jo justifikim. Mendoni se kërkojnë shumë?

 

*Autori është analist i Ballkanit. Shkrimi u shkrua për të përditshmen “Yeni Akit” në Turqi.

128 Comments

  1. Hi, i think that i saw you visited my web site so i came to “return the favor”.I am attempting
    to find things to improve my web site!I suppose its ok to
    use some of your ideas!!

  2. Its such as you learn my thoughts! You appear to know so much about this, like you wrote
    the book in it or something. I think that you just can do with some percent to force the message house a little
    bit, but other than that, this is magnificent blog. A fantastic read.
    I will certainly be back.

  3. This is the right blog for anyone who wants to find out about this topic. You realize so much its almost hard to argue with you (not that I actually would want…HaHa). You definitely put a new spin on a topic thats been written about for years. Great stuff, just great!

  4. Pingback: keto diet shakes
  5. Hi there, just became aware of your blog through Google, and found that it is really informative.
    I’m going to watch out for brussels. I will be grateful if you continue this in future.

    A lot of people will be benefited from your writing. Cheers!

  6. Right here is the perfect webpage for anyone who would like to understand this topic.
    You understand a whole lot its almost tough to argue with you (not
    that I actually will need to…HaHa). You definitely put a
    fresh spin on a topic that has been discussed for a long time.
    Great stuff, just great!

  7. I simply couldn’t depart your web site prior to suggesting that
    I really enjoyed the usual information a person provide
    for your visitors? Is going to be again incessantly to inspect new posts

  8. Great site you have here but I was curious about if you knew of any
    forums that cover the same topics talked about in this article?
    I’d really love to be a part of group where I can get feedback from other knowledgeable individuals that share the same interest.

    If you have any suggestions, please let me know.
    Bless you!

  9. It’s appropriate time to make some plans for the long run and it’s time to be happy.
    I’ve read this submit and if I may just I want to recommend you few attention-grabbing things or suggestions.
    Perhaps you could write subsequent articles referring to this article.
    I want to read even more things approximately it!

  10. Hello, I think your site might be having browser
    compatibility issues. When I look at your website in Opera,
    it looks fine but when opening in Internet Explorer, it has some overlapping.
    I just wanted to give you a quick heads up! Other
    then that, superb blog!

  11. hi!,I like your writing very a lot! share we keep up a correspondence more about your post on AOL?

    I need an expert on this space to resolve my problem. May be that’s you!

    Looking ahead to peer you.

  12. I think what you published made a bunch of sense.
    But, what about this? suppose you added
    a little content? I am not suggesting your content isn’t solid, however suppose you added a post title that
    makes people want more? I mean Gjenocidi grek ndaj çamëve – Jehonaislame.com is kinda plain. You should look at Yahoo’s front page
    and note how they write post titles to get people interested.
    You might try adding a video or a related picture or two
    to grab readers excited about what you’ve written.
    Just my opinion, it would bring your website
    a little bit more interesting. ps4 games https://tinyurl.com/45xtc52b ps4 games

  13. Hello, of course this piece of writing is in fact pleasant and I have
    learned lot of things from it on the topic of blogging. thanks.

Lini një Përgjigje

Adresa juaj email s’do të bëhet publike.